Σε τέσσερις πράξεις

Πράξη πρώτη: Το μαχαίρι θα φτάσει στο κόκαλο, θα χυθεί άπλετο φως, οι υπεύθυνοι θα αναζητηθούν όσο ψηλά κι αν βρίσκονται, δεν θα υπάρξει συγκάλυψη, θα αποδοθούν ευθύνες, θα λάμψει η αλήθεια, θα ματώσουμε, θα φωτιστεί κάθε πτυχή της υπόθεσης, θα αποκαλυφθούν τα γεγονότα.

******

Πράξη δεύτερη:
- Να βάλουμε και τον Χριστοδουλάκη;
- Και γιατί να βάλουμε τον Χριστοδουλάκη;
- Αμ ποιον να βάλουμε;
- Να βάλουμε τον Βερελή.
- Και γιατί να βάλουμε τον Βερελή;
- Αμ ποιον να βάλουμε;
- Να βάλουμε τον Λιάπη.
- Και γιατί να βάλουμε τον Λιάπη;
- Αμ ποιον να βάλουμε;
- Να βάλουμε τον Παπαντωνίου.
- Και γιατί να βάλουμε τον Παπαντωνίου;

******

Πράξη τρίτη: Δηλαδή, αν καταλαβαίνω καλά, στην περίπτωση της Siemens έχουμε ένα διαπιστωμένο σκάνδαλο, όχι "υπόνοια" ή "οσμή" σκανδάλου ή "αποχρώσες ενδείξεις", για το οποίο κάποιοι ήδη δικάζονται και πιθανότατα θα τιμωρηθούν επειδή τα έδωσαν (στη Γερμανία), αλλά κανείς δεν θα δικαστεί επειδή τα πήρε (στην Ελλάδα);

******

Πράξη τέταρτη: Ακαδημαϊκά μιλώντας, οι διατάξεις του Συντάγματος οι σχετικές με τη διαδικασία δίωξης υπουργών, βουλευτών κλπ. είχαν σκοπό να προστατέψουν τη δημοκρατική λειτουργία από τον κίνδυνο ποινικοποίησης της πολιτικής δραστηριότητας και από τις μικροκομματικές σκοπιμότητες. Κατά την εφαρμογή τους όμως έχουμε φτάσει στο άλλο άκρο, στο άκρο όπου βουλευτές και υπουργοί έχουν ντε φάκτο απαλλαγεί σχεδόν από κάθε πιθανότητα δικαστικού ελέγχου για τα πεπραγμένα τους, έχουν ντε φάκτο κατοχυρώσει ένα ιδιότυπο ακαταδίωκτο, το οποίο χρησιμοποιούν ανερυθρίαστα ώστε να αποφεύγουν να λογοδοτήσουν ακόμη και για τροχαίες παραβάσεις. Όσο για τις μικροκομματικές σκοπιμότητες, απ' αυτές δεν γλιτώσαμε, απλώς τις βλέπουμε να ξετυλίγονται στο ανώδυνο σχετικά πεδίο των εξεταστικών και λοιπών επιτροπών της Βουλής, εκεί που οι πατέρες του Έθνους παίζουν την κολοκυθιά με τα ονόματα, μέχρι να έρθει και να τα σκεπάσει όλα το μαλακό, βολικό και ζεστό πάπλωμα της παραγραφής. Όλα τ' άλλα είναι χαντρούλες και καθρεφτάκια για τους ιθαγενείς, όπως το περίφημο πόθεν έσχες των πολιτικών (μόνο έσχες χωρίς καθόλου πόθεν), ίσα ίσα για να τροφοδοτούνται εμβριθείς συζητήσεις στα καφενεία, ή όπως τα θεσμικά κουβαδάκια με τα οποία παίζει τούτες τις μέρες ο κ. Καστανίδης, παλεύοντας τάχα να επιφέρει ουσιαστικές τροποποιήσεις στον νόμο περί (μη) ευθύνης υπουργών.


.

Νιαουρίσματα

Διάβασα τελευταία το βιβλίο του Γιάννη Χάρη "Η γλώσσα, τα λάθη και τα πάθη", το οποίο και συνιατώ ανεπιφύλακτα, και τους δύο τόμους (ένα, δύο). Πολλά και ενδιαφέροντα γλωσσικά πραγματεύεται ο συγγραφέας, και για να ξεφύγουμε λίγο από τα της επικαιρότητας διάλεξα και αντιγράφω ένα απόσπασμα που δεν είναι του Χάρη, αλλά του Ελισαίου Γιανίδη (από το βιβλίο "Γλώσσα και ζωή", εκδόσεως 1908), το οποίο βρήκα στον πρώτο τόμο. Έχω παραλείψει βέβαια ψιλοδασείες και περισπωμένες (βασικά γιατί βαριέμαι να ψάχνω για πολυτονικούς χαρακτήρες), αλλά πάντως νόημα βγαίνει. Εντζόυ:

Δεν εννοώ βέβαια να βρούμε πώς πρόφεραν οι αρχαίοι, ζήτημα φοβερά δύσκολο εκείνο, αλλά απλώς αν πρόφεραν όπως εμείς, ναι ή όχι. Όσο γι' αυτό, δεν έχει ο αναγνώστης μου παρά να ρίξει μια ματιά στην ακόλουθη παράταξη: ι η ει η [με υπογεγραμμένη] οι υι, και να σκεφτεί αν είναι πιθανό οι αρχαίοι να τα έλεγαν όλα ι, και τι είδους άραγε διασκέδαση βρίσκουνε να κάθουνται να εφευρίσκουν τόσο ποικίλα σύμβολα για να σημειώνουνε φθόγγους που δεν είχανε καμία διαφορά μεταξύ τους. Και παρακαλώ τον αναγνώστη να μην αποφασίσει, πριν θυμηθεί και τούτο, ότι στην αρχαία γλώσσα υπήρχανε και οι ακόλουθες λέξεις: είην [με ψιλή], είην [με δασεία], ιοίην, ιείην, ηίην, ποιοίη, ρυοίη, και άλλες ανάλογες. Θα ήταν σωστή ασέβεια στην ανώτερη καλαισθησία των ανθρώπων εκείνων, να υποθέσουμε πως μπορούσαν να συνεννοούνται μεταξύ τους λέγοντας ιίι, ιίι, ιίι, και με την απαίτηση πως αυτό το νιαούρισμα έχει τρεις διάφορες έννοιες. [...]

Ο υιός, οι υιοί, έγραφε η αρχαία, και δεν έλεγε βέβαια ιιί. Όταν αργότερα το οι και το υι έγιναν ι, [...] η φυσική γλώσσα αμέσως έλαβε τα μέτρα της και είπε ο γιος, οι γιοι. Θαυμαστή οικονομία! Ερχόμαστε ύστερα εμείς, περιφρονούμε το έργο της φύσης ως πρόστυχο, και παίρνουμε τον αρχαίο τύπο αλλά με τη νέα προφορά, συνδυάζουμε δηλαδή δυο πράματα, αρχαίο τύπο και νέα προφορά, που ποτέ δεν υπάρξανε μαζί, ποτέ δεν ανταμώθηκαν απάνω σ' αυτή τη λέξη. Και δεν αμφιβάλλουμε διόλου πως, όταν λέμε ιιί, μιλούμε γλώσσα ευγενικότερη απ' τον όχλο, που λέει μουσικότατα οι γιοι.

Το ίδιο συμβαίνει στο ημείς-υμείς. Δε θα φανταστεί βέβαια κανείς πως οι αρχαίοι προφέρουνε τις δυο αυτές λέξεις όμοια. Ο άνθρωπος χωρίζει τον κόσμο σε δυο μέρη: τον εσωτερικό κόσμο, το εγώ, και ύστερα όλον τον έξω κόσμο. Θα ήτανε παραλογισμός να δεχτούμε πως μια γλώσσα ζωντανή σαν την αρχαία εσύγχυζε τους δυο αυτούς κόσμους. Από τη στιγμή όμως που συγχύστηκαν οι δυο λέξεις σε μια προφορά, η γλώσσα έφτιασε τους νέους τύπους εμείς, εσείς, όπου δεν υπάρχει πια φόβος για σύγχυση. Εμείς όμως προτιμούμε τη σύγχυση. Καλύτερα να μιλούμε αρχαία παρά να συνεννοούμαστε: "Του αποβλέπει ιμάς και όχι ιμάς", "Το ιμέτερον κόμμα διεδέχθη το ιμέτερον εν τη αρχή".


Εξαιρετικά αφιερωμένο σε κάτι ελληνολάτρες της συμφοράς που παρεπιδημούν σε λαθρόβια τηλεοπτικά κανάλια...

Καλό Σαββατοκύριακο.


.

Ι-γκόβερνμεντ μάι αςς

Μια επίσκεψη στην εφορία είναι πάντοτε καλή αφορμή για περισυλλογή και στοχασμό.

******

Την αλήθεια αυτού του αξιώματος την επιβεβαίωσα για πολλοστή φορά εχτές. Πήγα να πάρω τον καινούργιο κλειδάριθμο που δίνει πρόσβαση στις αναβαθμισμένες (;) υπηρεσίες του TAXISnet. Ανεβαίνω που λες στον τέταρτο, μπαίνω στο Μητρώο, βλέπω μια λογική ουρά των εφτά ατόμων μπροστά στο μοναδικό επανδρωμένο γκισέ (υπάρχει και δεύτερο, αλλά χωρίς υπάλληλο) και κάθομαι να περιμένω. Όμως το Μητρώο δεν δίνει μόνο κλειδάριθμους στους χρήστες του TAXISnet, που είναι υπόθεση δύο λεπτών, κάνει και ένα σωρό άλλες δουλειές που κρατάνε κάπως περισσότερο: άλλος πάει να δηλώσει κλείσιμο υποκαταστήματος (ωχ!), άλλος (εκπρόθεσμη) υπαγωγή σε καθεστώς ΦΠΑ (ξανά ωχ!), άλλος το θάνατο της συζύγου και πάει λέγοντας. Κι έτσι, όταν στην ουρά προηγούνται εφτά άτομα, ο υπάλληλος είναι ένας και μοναχικός -που λέει κι ο Ζήκος-, και τέσσερις από τους εφτά απασχολήσουν το γκισέ από ένα τέταρτο ο καθένας, μέχρι να φτάσει η σειρά σου έχεις συμπληρώσει μια γεμάτη ώρα-και-κάτι αναμονής και βγάζεις αφρούς απ' το στόμα, ιδίως άμα σκέφτεσαι ότι αυτή η δουλειά θα μπορούσε να γίνει απλούστατα με ένα ιμέιλ.

******

Όλες οι εφορίες είναι εδώ και χρόνια εξοπλισμένες με κομπιούτερ, αλλά μην τα κοιτάτε, είναι μια ψευδαίσθηση. Ο υπάλληλος σου δίνει μια χρωματιστή φόρμα, κωδικοποιημένη (Ε1, Φ2, Μ7), την οποία συμπληρώνεις με το χέρι, την ξαναδίνεις στον υπάλληλο, αυτός περνάει τα στοιχεία πάλι με το χέρι στο κομπιούτερ, τυπώνει την απόδειξη σε δύο ή περισσότερα αντίτυπα, στα δίνει όλα να τα υπογράψεις, τα υπογράφει και ο ίδιος, πατάει και μισή ντουζίνα σφραγίδες, σου επιστρέφει ένα αντίτυπο και τα υπόλοιπα τα ακουμπάει σε ένα γραφείο από πίσω του, όπου σωριάζονται ντάνες και ντάνες από όμοια έγγραφα, τοποθετημένες η μία λοξά επάνω στην άλλη. Προς αρχειοθέτηση. Όλα αυτά τα έγγραφα, στα οποία κανείς ποτέ δεν θα ρίξει δεύτερη ματιά, κάποια στιγμή θα μπουν σε ντοσιέ, θα τοποθετηθούν σε κάποιον φοριαμό σ' ένα ανήλιαγο δωμάτιο και θα μαζεύουν σκόνη ώσπου να τα φάνε τα ποντίκια, η υγρασία ή κάποια πλημμύρα, ή να χαθούν στη μετακόμιση. Έντεκα χρόνια νταραβερίζομαι με τη συγκεκριμένη εφορία και πρέπει να τους έχω αφήσει καμιά δεκαριά φωτοαντίγραφα της αστυνομικής μου ταυτότητας. Τι τα θέλουν; Γιατί δεν είναι αρκετό να τη δει ο υπάλληλος στο γκισέ, να διαπιστώσει ότι ναι, εσύ είσαι, αλλά χρειάζεται κι ένα φωτοαντίγραφο για το αρχείο; Συλλογή τα κάνουν;

******

Κωμικοτραγικό στιγμιότυπο: Ο (εξυπηρετικός, να το πούμε κι αυτό) υπάλληλος ζητάει από τον παππού που προηγείται στην ουρά το ΑΦΜ της μακαρίτισσας της γυναίκας του, το πατάει στο κομπιούτερ και του λέει "κάτσε μισό λεπτό, να δούμε την εικόνα της". Ποια εικόνα της ρε αδερφέ, πεθαμένη είναι η γυναίκα. Κι αν η εικόνα της δεν είναι εντάξει δηλαδή τι να κάνουμε, να πάμε να τη βγάλουμε απ' τον τάφο για να τη διορθώσει; "Α, ευτυχώς, μια χαρά είναι η εικόνα της!", αποφαίνεται ο υπάλληλος, εντάξει, τι να λέμε τώρα, ο σουρρεαλισμός στο μεγαλείο του.

******

Θυμάστε τα φακελάκια για τα ψηφοδέλτια που σας έδινε η εφορευτική στις εκλογές; Έχω στο σπίτι καμιά δεκαπενταριά, παραφουσκωμένα με τις αποδείξεις του 2010, μέσα σ' ένα κουτί από παπούτσια. Ήδη οι μισές δεν διαβάζονται, κακοτυπωμένες καθώς είναι από ταμειακές μηχανές. Τις αποδείξεις αυτές, λέει, όσοι κάνουν χειρόγραφη δήλωση θα πρέπει να τις στείλουν στην εφορία, εμείς οι διαδικτυακοί θα πρέπει να τις κρατήσουμε στο σπίτι για ενδεχόμενο έλεγχο. Πρέπει να βρω κι άλλα κουτιά από παπούτσια, συν ένα ντουλάπι για να τα αποθηκεύω. Σοβαρά όμως, έστω ότι έρχεται ο ελεγκτής στο σπίτι, τι θα κάνει, θα στρωθεί στο σαλόνι, θα ανοίξει το κουτί και θα κάτσει να στραβωθεί για να αθροίσει μία-μία τις εκατοντάδες αποδείξεις απ' τον φούρναρη, τον ψιλικατζή, το σούπερ-μάρκετ; Ή θα το κάνουν αυτό σε κάθε εφορία, επί μερικές χιλιάδες δηλώσεις; Και μετά, φαντάζομαι ότι οι αποδείξεις θα πάνε κι αυτές προς αρχειοθέτηση, στο ίδιο ανήλιαγο δωμάτιο που λέγαμε προηγουμένως.

******

Λέξεις για την καρτέλα: 2011, ηλεκτρονική διακυβέρνηση, web 2.0, καταπολέμηση της γραφειοκρατίας.


.

Η Δημοκρατία στον καφενέ

Δημοσκόπηση σε όλη την επικράτεια για τα κλειστά επαγγέλματα ανέθεσε το υπουργείο Οικονομικών στη Metron Analysis, με στόχο να διαπιστωθεί η άποψη της κοινής γνώμης για την απελευθέρωσή τους.

Παραδέχομαι ότι δεν είναι δυνατόν ο φτωχός μου εγκέφαλος να αγγίξει τα απύθμενα βάθη όπου φτάνει η σκέψη ενός ογκόλιθου της πολιτικής όπως ο Γιώργος ο Παπακωνσταντίνου, μολαταύτα δεν μπορώ να μην εκφράσω την απορία: τι τη θέλει τη δημοσκόπηση;

Θα ερωτηθεί δηλαδή ο κόσμος αν συμφωνεί ή όχι με το άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων; Κι αν έστω από την έρευνα προκύψει ότι ο κόσμος διαφωνεί, τι θα κάνει ο υπουργός, που δήλωσε από τις Βρυξέλλες ότι "προχωράμε στο άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων πέρα από το πολιτικό κόστος";

Είτε έχει ληφθεί η πολιτική απόφαση για την "απελευθέρωση" των επαγγελμάτων είτε όχι. Είτε υπάρχει ρητή δέσμευση της χώρας με βάση το μνημόνιο είτε όχι. Σε κάθε περίπτωση, δεν καταλαβαίνω τι νόημα έχει να γίνει δημοσκόπηση. Αν είναι να τεθούν ερωτήματα τύπου "θα θέλατε το φαρμακείο της γειτονιάς σας να είναι ανοιχτό και τα Σαββατοκύριακα", εντάξει, είναι προφανής η απάντηση. Γιατί τότε δεν έγινε δημοσκόπηση και για την αύξηση του ΦΠΑ, φερ' ειπείν, να δούμε τι σκέφτεται ο κόσμος; Ή γιατί δεν κάνουν κι άλλη μία, με ερωτήματα τύπου "θα θέλατε να επιβληθεί πλαφόν στις τιμές των καυσίμων";

Αν υπάρχει υπεύθυνη κυβέρνηση της χώρας, οφείλει να λάβει τις αποφάσεις που θεωρεί σκόπιμες, ή ωφέλιμες, ή αναγκαίες, ή έστω αναπόφευκτες, και να πορευτεί με αυτές αναλαμβάνοντας και την ευθύνη, και αντιμετωπίζοντας το όποιο πολιτικό κόστος. Αν πάλι η υπεύθυνη κυβέρνηση διαπιστώνει ότι χρειάζεται προσφυγή στη λαϊκή βούληση, υπάρχει θεσμικά κατοχυρωμένος δρόμος προς τα εκεί και τον υποδεικνύει το Σύνταγμα. Για δημοσκοπήσεις, μια φορά, το Σύνταγμα δεν λέει. Και τέτοιου είδους μεσοβέζικες λύσεις δεν είναι παρά κουτοπονηριές: την "άποψη της κοινής γνώμης" ή την παίρνεις υπ' όψη σου πάντα, ή καθόλου. Όχι πάντως έτσι επιλεκτικά, να την κάνεις ασπίδα εκεί που σε βολεύει.

Εκτός πια κι αν του περισσεύανε οχτώ χιλιάρικα του υπουργού και δεν ήξερε πού να τα δώσει.


.

Το μάντρα

Βρε κακός μπελάς που μας βρήκε! Έδωσε το υπουργείο Οικονομικών στη δημοσιότητα το "Στατιστικό δελτίο φορολογικών δεδομένων οικονομικού έτους 2009" (προσοχή, είναι πιντιέφ κι είναι βαρύ κι ασήκωτο), και προκύπτει λέει ότι το 60 % των φορολογουμένων δεν πλήρωσαν ούτε ένα (αριθ. 1) ευρώ φόρο εισοδήματος για το συγκεκριμένο έτος. Και χάρηκαν χαρά μεγάλη κάποιοι γνωστοί και μη εξαιρετέοι ντελμπεντέρηδες δημοσιογράφοι, που το πήραν σκοινί κορδόνι και σε κάθε ευκαιρία μας θυμίζουν ότι είμαστε έθνος τζαμπατζήδων κι ότι, άμα το 60 % δεν πληρώνει φόρους, τι περιμένουμε να κάνει και το καημένο το κράτος.

Ας κάνουμε μερικούς λογαριασμούς. Με το αφορολόγητο για μισθωτούς και συνταξιούχους στα δώδεκα χιλιάρικα, αυτοί που δεν πλήρωσαν φόρο για το 2009 σημαίνει ότι έβγαζαν (μπλιπ-μπλιπ) περίπου 860 ευρώ το μήνα (μαζί με τα δώρα Πάσχα-Χριστουγέννων και το επίδομα αδείας, θεός σχωρέστα). Πόσοι μπορεί να είναι αυτοί; Λοιπόν, αρχίζοντας από τα εύκολα, ένα 10 % περίπου η επίσημη ανεργία. Βάλε και την ανεπίσημη ανεργία, τη μερική απασχόληση, τους χαμηλόμισθους και χαμηλοσυνταξιούχους, τα διάφορα σταζ-μαζ και κακό συναπάντημα. Να περάσουμε στους επαγγελματίες; Να περάσουμε, εκεί άλλωστε το ποσοστό των "τζαμπατζήδων" ανεβαίνει στο 80 %. Για τους επαγγελματίες, οι μέγιστες μηνιαίες απολαβές ώστε να μην ξεπερνιέται το αφορολόγητο των 10.500 ευρώ είναι (μπλιπ-μπλιπ) 875 ευρώ. Όμως μισό λεπτό, δεν είναι τόσο απλά τα πράγματα, οι επαγγελματίες έχουν και κάποιες εκπτώσεις από το φορολογητέο εισόδημα, με πρώτη και κύρια τις ασφαλιστικές τους εισφορές, που μπορεί κάλλιστα να ξεπερνάνε τα 3.000-3.500 ευρώ το χρόνο. Βάλε και κάτι φώτα-νερά-τηλέφωνα-ενοίκια-κοινόχρηστα, βάλε και κάτι άλλα λογιστικά τερτίπια (απολύτως νόμιμα, να σημειωθεί, όπως οι αποσβέσεις παγίων), και θα δεις ότι δεν είναι καθόλου απίθανο ένας επαγγελματίας με έσοδα περί τα 1.300-1.500 ευρώ το μήνα να μένει αφορολόγητος. Πρόσθεσε τώρα στο λογαριασμό και τους υποαπασχολούμενους, βάλε και τους "επαγγελματίες" με εισαγωγικά, αυτούς με τα μπλοκάκια λέω, που για την εφορία είναι επαγγελματίες αλλά στην πραγματικότητα εργάζονται με αποκλειστική και εξαρτημένη απασχόληση σε έναν εργοδότη. Βάλε και κάτι ιμιτασιόν καταστάσεις, κάτι ασκούμενους δικηγόρους, κάτι γιατρούς που περιμένουν να κάνουν ειδικότητα ή αγροτικό, και στο μεταξύ ημιαπασχολούνται σε κέντρα αισθητικής ξυρίζοντας κώλους (και με το συμπάθειο ε, απλώς ήξερα μια τέτοια περίπτωση και στο κάτω-κάτω καμιά δουλειά δεν είναι ντροπή).

Δες τώρα πώς αλλάζει η εικόνα. Και φυσικά δεν λέω ότι δεν υπάρχει φοροδιαφυγή στην Ελλάδα -μην παλαβώσουμε κιόλας. Υπάρχει και είναι και τεράστια. Αλλά το φαινόμενο είναι πιο περίπλοκο απ' όσο φαίνεται με την πρώτη ματιά, και ένα νούμερο από μόνο του, όπως αυτό το 60 %, μας λέει πολύ λίγα αν δεν κάτσουμε να το αναλύσουμε. Δεν μας λέει καν ότι το υπόλοιπο 40 % είναι οι συνεπείς φορολογούμενοι, ή κατ' άλλη ανάγνωση (ντελμπεντέρικη) τα κορόιδα, εις βάρος των οποίων ζουν οι υπόλοιποι που "ούτως ή άλλως, στο τζάµπα τη βγάζουν". Γιατί σ' αυτό το 60 % μπορεί ν' ανήκει κι ένας επαγγελματίας που βγάζει δώδεκα χιλιάρικα, δηλώνει οκτώ, κι έτσι κλέβει από το κράτος 225 ευρώ. Αλλά και στο 40 % μπορεί ν' ανήκει ένας άλλος που βγάζει εκατό χιλιάρικα, δηλώνει σαράντα, κι έτσι κλέβει από το κράτος πάνω από είκοσι χιλιάρικα. Κλέφτες κι οι δύο, σύμφωνοι, αλλά του ενός δεν του φτάνουν ούτε για τσιγάρα ενώ ο άλλος αγοράζει αυτοκίνητο. Το ίδιο είναι;

Ωστόσο η βαλίτσα πάει μακριά. Γιατί, άπαξ και το φτιάξουμε το μάντρα που λέει ότι "το 60 % δεν πληρώνει ούτε ένα ευρώ φόρο εισοδήματος", εύκολα μετά φεύγει το "εισοδήματος", ιδίως εν τη ρύμη του λόγου του δημοσιογραφικού, του ντελμπεντέρικου και καραμπουζουκλίδικου, εύκολα λέμε ότι το 60 % είναι τζαμπατζήδες-μπαταξήδες και δε συμμαζεύεται, που δεν συνεισφέρουν "ούτε ένα ευρώ" στον κοινό κορβανά, εύκολα ξεχνάμε τους έμμεσους φόρους, τους δημοτικούς φόρους, τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, τους φόρους επί ποικίλων συναλλαγών, τα διάφορα τέλη, παράβολα, χαρτόσημα, και με το πες-πες καταλήγουμε ότι, τέτοια γαϊδούρια που είμαστε, μην έχουμε και απαιτήσεις από το κράτος, μη ζητάμε δρόμους, τρένα, σχολεία και νοσοκομεία, γιατί και το κράτος πού να τα βρει; (Ενώ πριν καμιά δεκαριά χρόνια, τότε που το κράτος σκορπούσε δισεκατομμύρια για να ξαναδώσει στους Ολυμπιακούς Αγώνες τις χαμένες ηθικές αξίες, του περισσεύαν οι παράδες και η φοροδιαφυγή ήταν άγνωστη λέξη... αλλά ας μην την ανοίξουμε τώρα αυτή την κουβέντα).

Με άλλα λόγια, και για να τελειώνουμε, το θέμα είναι πολύ σοβαρό και του πρέπει σοβαρή αντιμετώπιση, όχι πυροτεχνήματα και νούμερα που πετάγονται στον αέρα, και κυρίως όχι τσουβαλιάσματα. Κι όσοι τα κάνουν όλα σαλόνι τραπεζαρία ένα, δεν είναι καθόλου αθώοι ούτε αφελείς, έχουν το σκοπό τους. Καλό είναι να μην το ξεχνάμε.


.

Συγκοινωνιακή σχιζοφρένεια

Οπως επισημαίνει ο κ. Κουλουμπαρίτσης το ενιαίο εισιτήριο ήταν η ταφόπλακα των συγκοινωνιών.

Και το διαβάζει ο άλλος στην εφημερίδα και σκέφτεται, κοίτα να δεις, άλλη μια επίδειξη συνδικαλιστικής αμετροέπειας. Άκου εκεί ταφόπλακα, και τι έπρεπε δηλαδή, να έχουμε διαφορετικό εισιτήριο για κάθε μέσο συγκοινωνίας;

Ας το δούμε όμως λίγο πιο ψύχραιμα. Είναι γεγονός ότι, από τότε που το μετρό μπήκε στη ζωή μας, και καθώς οι γραμμές του επεκτείνονται (αργά μεν, αλλά πάντως επεκτείνονται), όλο το δίκτυο αστικών συγκοινωνιών της Αθήνας επανασχεδιάζεται πάνω στο σκεπτικό της μέγιστης δυνατής αξιοποίησης των μέσων σταθερής τροχιάς, δηλαδή του μετρό: ειδικά στα λεωφορεία, γραμμές καταργούνται, συγχωνεύονται και επαναδρομολογούνται με τη λογική να λειτουργήσουν σαν τροφοδότες του μετρό, τοποθετημένες δορυφορικά γύρω από κάποιους σταθμούς-κόμβους.

Ως εδώ καλά, λογικό το σχέδιο και άλλωστε κάτι τέτοιο συμβαίνει σε όλες τις μεγαλουπόλεις που διαθέτουν μετρό. Όμως αυτό το σχέδιο βασίζεται στη λογική και την πρακτική της μετεπιβίβασης, που με τη σειρά της βασίζεται στη λογική του ενιαίου εισιτηρίου, κι εδώ αρχίζει το πρόβλημα: πώς μοιράζεται το έσοδο από το εισιτήριο ενός επιβάτη ανάμεσα στους φορείς λειτουργίας των μέσων που χρησιμοποιεί αυτός για μια συγκεκριμένη διαδρομή; Κι εδώ να σημειώσουμε την αθηναϊκή ιδιαιτερότητα, που νομίζω ότι διεκδικεί δάφνες παγκόσμιας πρωτοτυπίας, να διαθέτουμε από έναν φορέα λειτουργίας-εταιρεία για κάθε μέσο συγκοινωνίας που κυκλοφορεί στην Αθήνα, συν έναν οργανισμό-ομπρέλα από πάνω. Μετρήστε αρκτικόλεξα: ΕΘΕΛ, ΗΛΠΑΠ, ΑΜΕΛ, ΗΣΑΠ, ΤΡΑΜ ΑΕ, ΤΡΕΝΟΣΕ, και στην κορφή κανέλλα ο ΟΑΣΑ. Πώς βγάζουν άκρη όλοι αυτοί με τα οικονομικά τους; Πώς μοιράζονται τα έσοδα από τα εισιτήρια; Αμ από τις κάρτες απεριορίστων διαδρομών;

Θα μου πείτε, κι εμάς τι μας νοιάζει, ας τα βρουν μεταξύ τους. Θα απαντήσω ότι μας νοιάζει και μας κόφτει, γιατί οι οργανισμοί αυτοί είναι ελλειμματικοί, και κάποιοι είναι σε χειρότερη κατάσταση από τους άλλους. Και είναι θέμα χρόνου να πεταχτεί κανας Μάνος και κανας Ανδριανόπουλος και να αρχίσουν να ξιφουλκούν γιατί δεν καταργούνται τα λεωφορεία, π.χ., αφού μπαίνουν μέσα τόσα εκατομμύρια ετησίως, αφού ο κόσμος δεν θέλει να τα πληρώνει κλπ. Κι αν νομίζετε ότι υπερβάλλω, σκεφτείτε ότι κάτι τέτοιο έχει ήδη γίνει για τον ΟΣΕ, σκεφτείτε ότι υπάρχουν μέσα όπως το τραμ και ο προαστιακός που τα σαμποτάρει το ίδιο το κράτος από την πρώτη στιγμή που τα έθεσε σε λειτουργία, ότι υπάρχει ο ηλεκτρικός που σαμποτάρει τον εαυτό του με τα έργα που κρατάνε μια δεκαετία σχεδόν και έχουν φαίνεται τον ατελείωτο, και πάει λέγοντας.

Κι έρχεται το αρμόδιο υπουργείο να βάλει τάχα μια τάξη, και συγχωνεύει τους φορείς, όχι σε έναν αλλά σε δύο! Και γιατί ευλογημένε δεν την τελειώνεις τη δουλειά, γιατί να μην έχουμε έναν φορέα, με ένα διοικητικό συμβούλιο, έναν ενιαίο σχεδιασμό, ένα ταμείο στην τελική; Ποια είναι τέλος πάντων η ανάγκη που εξυπηρετεί αυτό το δισυπόστατο των φορέων, των αρμόδιων για το συγκοινωνιακό δίκτυο μιας μητρόπολης που απλώνεται από τη Μάνδρα ως την Κάντζα κι απ' τη Βούλα ως τη Βαρυμπόμπη; Γιατί σκέφτεται το υπουργείο να καθιερώσει ξανά δύο τύπους εισιτηρίων, ένα για λεωφορεία-τρόλεϋ (η πλέμπα;) κι ένα για τις μετακινήσεις με όλα τα μέσα; Γιατί, αντί για οριζόντιες αυξήσεις στην ενιαία τιμή του εισιτηρίου δεν χωρίζουμε την μητροπολιτική περιοχή σε ζώνες (όπως κάνουν στο Λονδίνο, το Βερολίνο, τη Στοκχόλμη και αλλού), και δεν καθιερώνουμε κλιμακούμενο εισιτήριο ανάλογα με την απόσταση;

Ειλικρινά, πολύ θά 'θελα να έχω απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα, αλλά δεν έχω. Φοβάμαι όμως ότι κοντοζυγώνει η ώρα που κάποιος περισπούδαστος αναλυτής της σχολής Πρετεντέρη θα μας πει ευθαρσώς ότι τόσες συγκοινωνίες είναι πολυτέλεια για την Αθήνα, πολυτέλεια που δεν την αντέχει η τσέπη μας και πρέπει να περικοπεί, στο όνομα της δημοσιονομικής πειθαρχίας, των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και της πράσινης ανάπτυξης, αμήν. Κι αμάν αμάν.


.

Ψεκάστε, σκουπίστε, τελειώσατε

Το νοµοσχέδιο-οµπρέλα, που θα ισχύσει και για τα περίπου 160 κλειστά επαγγέλµατα, θα προσδιορίζει –σύµφωνα µε τη δήλωση του προαναφερόµενου κορυφαίου υπουργού της κυβέρνησης–, ίσως και σε ένα µόνο άρθρο, ότι καταργούνται όλοι οι όροι και οι προϋποθέσεις για την άσκηση ενός επαγγέλµατος από φυσικό πρόσωπο υπό τον όρο ότι το πρόσωπο αυτό πληροί τις αναγκαίες εκ της νοµοθεσίας προϋποθέσεις για την άσκηση του επαγγέλµατος που επιθυµεί να ασκήσει.

Κανονικά δεν σχολιάζω φήμες και διαρροές, στην προκειμένη περίπτωση όμως δικαιολογείται μια εξαίρεση, γιατί αν ευσταθεί το δημοσίευμα θα δούμε μια από τις τραγικότερες νομοθετικές ανοησίες από συστάσεως ελληνικού κράτους.

Περίπου εκατόν εξήντα επαγγέλµατα, λέει, θεωρούνται κλειστά. Και όπως φαντάζεσαι, σε αυτά τα εκατόν εξήντα επαγγέλµατα αντιστοιχούν μερικές εκατοντάδες τουλάχιστον ρυθμιστικές διατάξεις, κρυμμένες μέσα σε άρθρα και παραγράφους νόμων, προεδρικά διατάγματα, υπουργικές αποφάσεις και λοιπές κανονιστικές πράξεις της Διοίκησης. Τις οποίες διατάξεις καλούνται να εφαρμόσουν όχι μόνο δικαστές, αλλά και μια ποικιλία ειδών της διοικητικής πανίδας που περιλαμβάνει υπαλλήλους του στενού και του ευρύτερου Δημοσίου, υπαλλήλους ΟΤΑ και νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, όπως λ.χ. οι δικηγορικοί σύλλογοι. Και θα απαιτήσει ο νομοθέτης από όλους αυτούς να ερμηνεύσουν αυθεντικά πότε μια ρύθμιση αποτελεί αθέμιτο περιορισμό που καταργείται και πότε αποτελεί θεμιτή προϋπόθεση που διατηρείται σε ισχύ; Με μοναδικό ερμηνευτικό εργαλείο τη γενική και αόριστη βούληση της κυβέρνησης να ανοίξει τα κλειστά επαγγέλµατα;

Εδώ για πολύ απλούστερα νομοθετήματα οι υπηρεσίες της Διοίκησης σηκώνουν τα χέρια ψηλά και αρνούνται να εφαρμόσουν τον νόμο αν δεν τους έρθει η ερμηνευτική εγκύκλιος από το αρμόδιο Υπουργείο, να τους τα κάνει πενηνταράκια. Και υπάρχει άνθρωπος στην κυβέρνηση ("κορυφαίος υπουργός" λέει το δημοσίευμα!) που πιστεύει στα σοβαρά ότι μπορεί να λειτουργήσει αυτό το πράγμα;

Εκτός πια κι αν πιστεύουν οι κυβερνητικοί παράγοντες ότι με κάτι τέτοια ταχυδακτυλουργικά θα ξεγελάσουν τους κουτόφραγκους της τρόικας. Αν είναι όντως έτσι, τι να πω, τότε και η επιστήμη σηκώνει τα χέρια.


.

Η λυπητερή

Κάποιοι λίγοι πήραν πολλά, αλλά αυτά ήταν λιγότερα από τα λίγα που πήραν οι πολλοί.

Αυτό λέγεται ισχυρισμός. Για να γίνει επιχείρημα, θα πρέπει κάπως να συμφωνήσουμε ποιοι συγκαταλέγονται στους λίγους, ποιοι στους πολλούς, και μετά να τα βάλουμε κάτω και να μετρήσουμε πόσα πήραν οι μεν, πόσα οι δε, και ποιοι τελικά πήραν τα περισσότερα. Διαδικασία γνωστή και ως τεκμηρίωση, χωρίς την οποία κάθε ισχυρισμός δικαιώνεται μόνο από την προσωπική ιδεοληψία και κοσμοθεωρία αυτού που τον προβάλλει.

Αλλά δεν είναι αυτό το θέμα μας. Ας πούμε ότι ο Πάσχος Μανδραβέλης έχει δίκιο, μαζί του κι ο Πάγκαλος που βεβαιώνει ότι "μαζί τα φάγαμε". Ωραία λοιπόν, τα φάγαμε και ήρθε η ώρα της λυπητερής, η ώρα που πρέπει όλοι να βάλουμε το χέρι στην τσέπη και να τσοντάρουμε για να πληρώσουμε. Αυτή τη μαύρη ώρα, που λες, οι "κάποιοι λίγοι" του Πάσχου θυμήθηκαν ότι έχουν μια επείγουσα δουλειά, τους ζητάνε στο τηλέφωνο, ξέχασαν αναμμένο τον θερμοσίφωνα στο σπίτι, κι έχουν γίνει λούηδες, αφήνοντας τους υπόλοιπους "πολλούς" με τη λυπητερή στο χέρι και το αυστηρό βλέμμα του σερβιτόρου καρφωμένο πάνω τους (μας).

Δεν τα λέω εγώ αυτά -τα λέει κοτζάμ Ντομινίκ Στρος-Καν και κοτζάμ Πρόεδρος της Δημοκρατίας, που όσο νά 'ναι κάτι παραπάνω από μένα θα ξέρουν. Αλλά και χωρίς τις προεδρικές και στροσκανικές διαπιστώσεις, δεν θέλει και πολύ για να παρατηρήσει κανείς ότι η πολιτική της κυβέρνησης στη μετά Μνημόνιο εποχή, μέχρι στιγμής έχει εστιάσει στο πώς θα μαζέψει λεφτά για το λογαριασμό από τους πολλούς που πήραν τα λίγα. Στους λίγους που πήραν τα πολλά, η κυβέρνηση περιορίζεται να απευθύνει συστάσεις για αυτοσυγκράτηση, να συνομολογεί "συμφωνίες κυρίων", να απειλεί με ελέγχους και άλλα τέτοια χαριτωμένα, ενώ τα μέτρα που θα μπορούσαν ενδεχομένως να τους θίξουν συνήθως χαρακτηρίζονται βαθιές τομές και διαρθρωτικές αλλαγές, με άλλα λόγια αναμένεται να προσδιοριστούν επακριβώς του αγίου Κάποτε, αφού πρώτα τα μελετήσει επισταμένως κάποια επιτροπή. Μάλλον η ίδια επιτροπή που ξεκίνησε να σχεδιάσει ένα άλογο και έφτιαξε την καμήλα.

Κουβέντα να γίνεται δηλαδή. Όμως, κύριε Πάσχο μας, αφού πολλοί και λίγοι μοιραστήκαμε τα φαγωμένα, μήπως πρέπει να μοιραστούμε και τον λογαριασμό;


.

Μεγάλα καράβια, μεγάλες φουρτούνες

Επειδή το θέμα με τα διόδια φαίνεται να έχει ψωμί, επανέρχομαι με μερικές ακόμα σκέψεις.

Όπως μας εξηγούν με κάθε ευκαιρία οι θιασώτες της ελεύθερης αγοράς και οι πάσης φύσεως οικονομικοί αναλυτές, η μόνη πιθανή διέξοδος της χώρας από την οικονομική κρίση, με δεδομένο ότι δεν μπορούμε να υποτιμήσουμε το νόμισμά μας, είναι να προχωρήσουμε σε μια διαδικασία εσωτερικής υποτίμησης. Στα πλαίσια της οποίας οι εργαζόμενοι καλούνται να δεχτούν σοβαρές περικοπές στις αποδοχές τους, οι επιχειρηματίες να μειώσουν τα περιθώρια κέρδους τους, να απορροφήσουν τις απανωτές αυξήσεις του ΦΠΑ, ενώ η κυβέρνηση υπόσχεται να ανοίξει τα κλειστά επαγγέλματα προκειμένου (τάχα) να πέσουν οι τιμές, και πάει λέγοντας.

Κατά έναν περίεργο τρόπο, όλη αυτή η φιλολογία της εσωτερικής υποτίμησης δεν φαίνεται να αγγίζει καθόλου τις κοινοπραξίες στις οποίες έχει παραχωρηθεί η εκμετάλλευση των εθνικών οδών. Οι οποίες, σαν να λειτουργούν σε άλλον πλανήτη, εξαντλούν όλα τα περιθώρια που τους αφήνουν οι συμβάσεις παραχώρησης για να αυξάνουν τα διόδια σε κάθε ευκαιρία, φυτεύοντας όλο και περισσότερους σταθμούς διοδίων και αναπροσαρμόζοντας τα τέλη κάθε τρεις και πέντε.

Να μην αρχίσουμε να λέμε τώρα περί εταιρικής κοινωνικής ευθύνης και άλλα τέτοια ρομαντικά, ωστόσο στοιχειώδης επιχειρηματική σωφροσύνη θα επέβαλλε στις κοινοπραξίες να λάβουν υπ' όψη τους το γενικότερο οικονομικό περιβάλλον μέσα στο οποίο δραστηριοποιούνται και να προσαρμόσουν ανάλογα την τιμολογιακή πολιτική τους, σφίγγοντας έστω τα δόντια και θυσιάζοντας ένα μέρος από τα κέρδη τους προκειμένου (αν μη τι άλλο) να μην εξαγριώσουν την πελατεία τους.

Δεν το έκαναν. Και ξέρετε γιατί δεν το έκαναν; Γιατί πάσχουν από ανίατη αλαζονεία. Εκμεταλλεύονται υποδομές που αποτελούν οιονεί μονοπώλιο (για δοκιμάστε να πάτε από Κόρινθο Τρίπολη μέσω της παλαιάς εθνικής...), κι έτσι θεωρούν ότι έχουν δεμένο τον γάιδαρό τους και εξασφαλισμένη την πελατεία τους, οπότε γιατί να κάνουν την οποιαδήποτε παραχώρηση; Ταμπουρώνονται πίσω από τις συμβάσεις τους και σου λένε (μέσες άκρες) ότι κύριε, άμα σ' αρέσει. Άμα δε σ' αρέσει, πήγαινε από αλλού ή πάρε λεωφορείο.

Έλα όμως που καμιά φορά στραβώνει το πράγμα. Είναι προφανές ότι οι κοινοπραξίες δεν είχαν προβλέψει το ενδεχόμενο τέτοιας αντίδρασης. Θεώρησαν ότι ο κόσμος θα πληρώνει αδιαμαρτύρητα διότι δεν υπάρχει άλλη επιλογή. Ε να που υπάρχει. Ο κόσμος σταματάει να πληρώνει, κι εφόσον αυτό συμβαίνει μαζικά το πρόβλημα πλέον το έχουν οι κοινοπραξίες, οι οποίες θα πρέπει τώρα να κυνηγήσουν δικαστικά χιλιάδες οδηγούς. Κι επειδή βλέπουν το ζόρι, αρχίζουν την κλάψα και τις απειλές και απαιτούν από το Κράτος να βγάλει το φίδι από την τρύπα -το ίδιο Κράτος με το οποίο συμφώνησαν ότι τους παραχωρεί τα δικαιώματα εκμετάλλευσης των οδών και δεν θα εμπλέκεται καθόλου στη διαδικασία είσπραξης των διοδίων!

Και μιλάμε για κοινοπραξίες που τις αποτελούν οι ίδιες εταιρείες οι οποίες τα τελευταία είκοσι χρόνια έκαναν μπίζνες δισεκατομμυρίων με το Ελληνικό Δημόσιο, μέσα από ένα σύστημα δημοσίων έργων το οποίο, τέλος πάντων, ας μην πούμε ότι βρωμοκοπάει, αλλά όπως και να το κάνουμε μυρίζει λιγουλάκι περίεργα...

Και μέσα στον πανικό τους χειροτερεύουν την κατάσταση. Αμολάνε τα παπαγαλάκια τους στα ΜΜΕ, να κλαίνε και να οδύρονται για τις καημένες τις εταιρείες απ' το πρωί ως το βράδυ, κι έτσι το ζήτημα το μαθαίνουν κι όσοι δεν είχαν πάρει χαμπάρι μέχρι τώρα. Κι όσο πιο πολλοί το μαθαίνουν, τόσο πιο πολλοί θα εφαρμόσουν την τακτική "σηκώνω τη μπάρα και περνάω".

Υπάρχουν βέβαια κι αυτοί που θεωρούν το ζήτημα έκφραση της γενικότερης κουλτούρας της ανομίας που μαστίζει την ελληνική κοινωνία, όπου άμα δεν μας αρέσει ένας νόμος απλά δεν τον εφαρμόζουμε και τα λοιπά. Μπορεί να έχουν κάποιο δίκιο, όμως ας σκεφτούμε και το εξής: γιατί στην Αττική Οδό δεν υπήρξε ποτέ κίνημα αντίστασης κατά των διοδίων και όλος ο κόσμος πληρώνει αδιαμαρτύρητα; Μήπως επειδή το σύστημα χρέωσης είναι πιο δίκαιο; Κολοκύθια: είτε πας από την Ελευσίνα ως τον Ασπρόπυργο, είτε ως το αεροδρόμιο, το ίδιο διόδιο πληρώνεις. Μόνο που αυτό το διόδιο έχει αυξηθεί 40 % σε μια περίοδο δέκα χρόνων, ενώ σε άλλες εθνικές οδούς έχει αυξηθεί το ίδιο ή και περισσότερο σε μια περίοδο δέκα μηνών.

Από εκεί και πέρα, ο καθένας ας βγάλει τα συμπεράσματά του. Προσωπικά, είμαι πολύ περίεργος να δω πώς θα ξεμπλέξουν οι κοινοπραξίες, αλλά δεν θα κλάψω και για πάρτη τους. Ήθελές τα κι έπαθές τα, λένε στο χωριό μου.


.

Εδώ σε θέλω κάβουρα...

Ντισκλέιμερ: Το παρόν ποστ έχει μοναδικό σκοπό τον σχολιασμό ενός ρεπορτάζ που δημοσιεύτηκε στον τύπο, αυτό μόνο και τίποτ' άλλο, δεν αποτελεί θέση υπέρ του να πληρώνουμε ή να μην πληρώνουμε διόδια. Τέλος ντισκλέιμερ.

Το "πράσινο φως" από την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα για να χρησιμοποιούν τις φωτογραφίες των οχημάτων όσων οδηγών αρνούνται να πληρώσουν διόδια έλαβαν οι κοινοπραξίες που διαχειρίζονται τους πέντε μεγάλους οδικούς άξονες της χώρας. Οι κοινοπραξίες θα μπορούν στο εξής να κινούν τη διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής, διαδικασία που χρησιμοποιείται για την είσπραξη οφειλών. ... Η κοινοπραξία, με τη φωτογραφία του οχήματος του παραβάτη, ζητεί τα στοιχεία του ιδιοκτήτη από το κράτος, τον ειδοποιεί να καταβάλει την οφειλή και αν αυτός δεν το πράξει, νομιμοποιείται να ζητήσει το 20πλάσιο, εκδίδοντας διαταγή πληρωμής από το πρωτοδικείο.

Νομικά ζητήματα: ποιος υποχρεούται να πληρώσει το διόδιο, ο ιδιοκτήτης του οχήματος ή ο οδηγός που περνάει από τον σταθμό διοδίων (και που μπορεί να μην είναι ιδιοκτήτης); Ο "χρήστης του έργου", λένε οι συμβάσεις παραχώρησης, παναπεί ο οδηγός, ερμηνεύω εγώ, και να δούμε τι θα πουν τα δικαστήρια εφόσον τους τεθεί το ζήτημα. Πώς θα αποδεικνύει η κοινοπραξία, η οποία φέρει το βάρος της απόδειξης, ότι ο ιδιοκτήτης του οχήματος ήταν και οδηγός τη συγκεκριμένη ημέρα και ώρα που έγινε η παράβαση;

Η έκδοση διαταγής πληρωμής προϋποθέτει ότι η απαίτηση αποδεικνύεται με έγγραφο. Ναι μεν ως έγγραφο μπορεί να γίνει δεκτή και μια φωτογραφία, αλλά τι φωτογραφία; Μια φωτογραφία που θα απεικονίζει ένα όχημα λίγο πριν ή λίγο μετά την μπάρα τι αποδεικνύει; Πώς θα προκύπτει από μόνη τη φωτογραφία αν ο οδηγός πλήρωσε ή όχι τα διόδια;

(Μπορεί να το βεβαιώνει κάποιος μάρτυρας, αλλά σε αυτήν την περίπτωση δεν μιλάμε για διαταγή πληρωμής).

Έστω ότι το διόδιο που δεν πλήρωσε ο κακόβουλος οδηγός είναι 3 ευρώ (πάνω κάτω, δεν θα τα χαλάσουμε εκεί). Έστω ότι η κοινοπραξία νομιμοποιείται πράγματι να απαιτήσει το 20πλάσιο, δηλαδή 60 ευρώ. Μόνο για την επίδοση της διαταγής πληρωμής, που πρέπει να γίνει με δικαστικό επιμελητή, ο οποίος πρέπει στη συνέχεια να καταθέσει αντίγραφο της έκθεσης επίδοσης στον γραμματέα του δικαστηρίου που εξέδωσε τη διαταγή, τα έξοδα είναι περίπου 60 ευρώ. Βέβαια τα έξοδα θα τα επιδικάζει το δικαστήριο υπέρ της κοινοπραξίας, αλλά εν πάση περιπτώσει και κατά γενική παραδοχή, η δικαστική αναζήτηση ενός τόσο μικρού ποσού είναι συνήθως ασύμφορη.

Επιπλέον, όσο το φαινόμενο εξαπλώνεται, μιλάμε πια όχι για μερικές δεκάδες, αλλά για εκατοντάδες ή και χιλιάδες οδηγούς. Αν τους κυνηγήσουν όλους δικαστικά οι κοινοπραξίες, θα φρακάρουν τα δικαστήρια και η έκδοση διαταγής πληρωμής θα χρειάζεται μήνες (καλά, στο Πρωτοδικείο Αθηνών έτσι κι αλλιώς χρειάζεται μήνες, αλλά λέμε τώρα).

Υπάρχουν και άλλα νομικά ζητήματα, αλλά θα μπούμε σε βαθιά νερά και μπορεί να πνιγούμε. Ας πούμε εν ολίγοις ότι κάποια από αυτά είναι αρκούντως περίπλοκα ώστε να μην μπορεί να βγει μετά βεβαιότητας άκρη, παρά μόνο αν φτάσει κάποια υπόθεση στον Άρειο Πάγο και αποφανθούν οι σοφοί. Ζήσε Μάη μου, δηλαδή.

Συμπερασματικά: οι συμβάσεις παραχώρησης που έχει υπογράψει το Δημόσιο με τις κοινοπραξίες και έχει κυρώσει με νόμους η Βουλή ναι μεν έχουν προβλέψει σχεδόν τα πάντα, αλλά α) δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι οι προβλέψεις τους είναι πάντοτε σύμφωνες με το Σύνταγμα, β) δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι οι προβλέψεις τους συνάδουν με τον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, και γ) και σπουδαιότερο, καλές οι προβλέψεις επί χάρτου, αλλά με την προϋπόθεση ότι δεν θα χρειαστεί να τις εφαρμόσεις στην πράξη -κι αν χρειαστεί, να χρειαστεί μεμονωμένα και όχι για χιλιάδες υποθέσεις.

Εν προκειμένω, τόμπολα. Και καλά ξεμπερδέματα.


.

Mur de la Peste

Αν κάνουμε μια πρόχειρη έρευνα στο διαδίκτυο, θα διαπιστώσουμε ότι η απόσταση από το Πακιστάν μέχρι την ανατολική όχθη του ποταμού Έβρου είναι, πολύ χοντρικά, γύρω στα πέντε χιλιάδες χιλιόμετρα. Για κάποιον περίεργο λόγο, εδώ στην Ελλάδα φαίνεται να πιστεύουμε ότι το να διασχίσει κανείς αυτά τα πέντε χιλιάδες χιλιόμετρα παράνομα, χωρίς ταξιδιωτικά έγγραφα, περπατώντας στα αφιλόξενα βουνά του Χίντου-Κους, κρυμμένος στον διπλό πάτο μιας νταλίκας ή στριμωγμένος στο αμπάρι κάποιου σαπιοκάραβου είναι μια λίγο-πολύ απλή διαδικασία, κάτι που μπορεί να πετύχει ο καθένας χωρίς πολλά-πολλά, αρκεί να διαθέτει ένα επαρκές κομπόδεμα σε δολάρια ή ευρώ. Κι επομένως, αρκεί να βρούμε έναν αποτελεσματικό τρόπο φύλαξης των συνόρων μας κι έχουμε ξεμπερδέψει με το πρόβλημα της παράνομης μετανάστευσης. Έτσι;

Πολύ φοβάμαι ότι δεν είναι ακριβώς έτσι. Κάποιος που είναι αρκετά απελπισμένος για να αναλάβει το εγχείρημα και αρκετά αποφασισμένος για να το ολοκληρώσει, είναι λίγο απίθανο να κολώσει μπροστά σε έναν φράχτη από συρματόπλεγμα, ακόμα κι αν είναι εξοπλισμένος με κάμερες υπερυψηλής τεχνολογίας και ψηφιακούς αισθητήρες ποδαρίλας.

Ένας ακόμη παράγοντας που περιπλέκει το πρόβλημα είναι ότι οι άνθρωποι αυτοί, όταν με τα πολλά βρεθούν στο κατώφλι της Ευρώπης, κατά κανόνα δεν αναλώνονται σε αυτοσχεδιασμούς. Απευθύνονται στους ειδικούς οι οποίοι υπάρχουν και θα υπάρχουν και από τις δύο πλευρές των συνόρων, σε πείσμα των νόμων και των μηχανισμών καταστολής, όσο η ροή της πελατείας τους παραμένει σταθερή και αδιάκοπη. Μέχρι να στηθεί ο περίφημος φράχτης στην περιοχή της Βύσσας, όπου καταγράφονται οι περισσότερες διελεύσεις, οι περατάρηδες κι απ' τις δυο μεριές των συνόρων θα έχουν εντοπίσει άλλα περάσματα, λίγο πιο βόρεια ή λίγο πιο νότια, και θα κάνουν τη δουλειά τους από εκεί. Και τι θα κάνει τότε ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη; Θα πάρει σβάρνα την ελληνοτουρκική μεθόριο, μ' ένα τόπι συρματόπλεγμα παραμάσχαλα, και θα στήνει φράχτες;

Ίσως να είναι κι αυτή μια κάποια λύσις. Να μετατοπίζουμε το πρόβλημα σιγά-σιγά προς τον βορρά, κάποια στιγμή μπορεί να περιφράξουμε όλο το μέτωπο της ελληνοτουρκικής μεθορίου και οι διακινητές να υποχρεωθούν να ψάξουν κατά Βουλγαρία μεριά. Στο κάτω κάτω και η Βουλγαρία Ευρωπαϊκή Ένωση είναι. Μακριά από εμάς κι όπου θέλουν ας πάνε. Μετά θα αναγκαστούν και οι Βούλγαροι να στήσουν φράχτες, η διακίνηση θ' αρχίσει να γίνεται μέσω Μαύρης Θάλασσας, και μετά το μόνο που μένει είναι να τσιμεντώσουν και οι Ρουμάνοι τα παράλιά τους και τελειώσαμε. Λίγο λίγο, το όραμα της Ενωμένης Ευρώπης θα μετατραπεί σε όραμα της Περιτειχισμένης Ευρώπης, που κρατάει αποφασιστικά έξω από την πόρτα της τα μιάσματα.

Κι έτσι θα λυθεί το πρόβλημα; Επιτρέψτε μου να αμφιβάλλω. Όχι, δεν είμαι αντίθετος με την ιδέα να περιφρουρούνται τα σύνορα, και ναι, θεωρώ ότι η ανεξέλεγκτη αθρόα μετανάστευση δημιουργεί ποικίλα προβλήματα -αλλά δεν πείθομαι ότι οι λύσεις τους είναι τόσο απλές όσο η κατασκευή ενός φράχτη, όσο χάι τεκ και να τον φκιάσουμε. Κάθε που ακούω μια τέτοια "λύση", στο μυαλό μου έρχονται τα πέντε χιλιάδες χιλιόμετρα που χωρίζουν το Πακιστάν από τον Έβρο, κι αμέσως σκέφτομαι ότι αν η Ευρώπη συνολικά (και η Ελλάδα ως μέρος της Ευρώπης) δεν αντιληφθεί ότι το πρόβλημα μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο στη ρίζα του, δηλαδή στις χώρες προέλευσης των μεταναστών, τότε απλώς θα συνεχίσει να κυνηγάει την ουρά της (την κουβέντα αυτή βέβαια την έχουμε ξανακάνει, με άλλη αφορμή).



ΥΓ: Για την αποτελεσματικότητα της ανέγερσης τειχών πάσης φύσεως, αρκετά διδακτική είναι και αυτή η ιστορία.


.